ఓ అద్భుత breathless గానా – 1
తెలుగూ, ఇంగ్లీషూ, హిందీలలో ఈ టైటిల్ ఏంటి అనుకుంటున్నారా? మీ దృష్టిని ఆకర్షించడానికి చేసిన marketing trick అది! మీకు బడలిక తెలియకుండా ఉండడానికి ముందుగా భేతాళుడిలా ఒక చిన్న కథ:
దాదాపు 20 ఏళ్ళ క్రితం సంగతి. ప్రముఖ తమిళ కవీ, సినీ గేయ రచయితా, వైరముత్తు గారు ఒక శుభ కార్యం ముగించుకుని స్నేహితులతో కారులో ప్రయాణిస్తున్నారు. సభలో ఇవ్వబడిన జ్ఞాపికను(gift) విప్పి చూస్తున్నాడు ఒక స్నేహితుడు. అది ఒక వెండి దీపస్తంభం. మంచి వెండా కాదా అని రుద్ది పరిక్షించాడు ఇంకొక స్నేహితుడు. దీపాన్ని ఎక్కువ రుద్దకండి; భూతం వస్తుందేమో!’ అని చమత్కారం చేశారు వైరముత్తు గారు! ఒకవేళ భూతం వస్తే ఎవరెవరు ఏమేమి అడుగుతారని ఒక తీయని కల్పన మొదలయి ఎవరికి కావలసింది వారు అడిగారు. చివరిగా ప్రశ్న వైరముత్తు గారికి వచ్చింది. కారు ఆపండి అన్నారు. చింతమాను నీడ. కాయితం అందుకోండి అన్నారు. కాయితం లేదు. ఆహ్వాన లేఖలో ఒక తెల్లటి భాగములో రాయడం మొదలుపెట్టారు వైరముత్తు గారు -
సత్తంగళ్ ఇల్లాద తనిమై కేట్పేన్ – శబ్దాలు లేని ఏకాంతం అడుగుతాను
ఇలా ప్రవాహంలా దాదాపు ఒక 50 వాక్యాలు రాశారు! ఆశువుగా ఒక చక్కని కవిత పూర్తయ్యింది. ఆ కవిత నచ్చి తమిళ సినిమా “అమర్కలం” (అజిత్, షాలినీ) లో వాడుకుంటానంటే కొన్ని మార్పులు చేసి ఇచ్చారు. ఈ సినిమాయే తెలుగులో డబ్ అయ్యి “అద్భుతం” అనే పేరుతో వచ్చింది (చిత్రంగా ఈ సినిమా రీమేక్ అయ్యి “లీలా మహల్ సెంటర్” (ఆర్యన్ రాజేష్, సదా) పేరుతో మళ్ళీ వచ్చింది కూడా). బాల్యం రేపిన గాయాల వల్ల ఒక రౌడీగా మారిన హీరో తను జీవితంలో ఏవేవి కావాలని కోరుకున్నాడో తెలుపుతూ ఆవేదనతో, ఆవేశంతో ఈ పాట పాడతాడు. రమణీ భరద్వాజ్ సంగీతంలో ఇదో చక్కని breathless song. బాలు గారు ఎంతో బాగా పాడారు. ఈ పాటని మీరు ఇక్కడ వినొచ్చు.
తెలుగులో ఈ పాటని వేటూరి అనుసృజించారు (అనుసృజించడం అంటే ఏంటి అని అడుగుతారా? అంటే, రొటీన్గా inspire అయ్యి ఇంగ్లీష్ ఆల్బం పాటల్ని పొట్లం కట్టి తెలుగు సినిమాల్లో వడ్డించే మ్యూజిక్ డైరక్టర్లా కాకుండా, నిజ్జంగా inspire అయ్యి, తనలోని క్రియేటివిటీని ఫైర్ చేసి కొంతైనా కొత్తగా చెయ్యడం!). కొన్ని వైరముత్తు భావాలనే రాసినా, తనదైన వాణిని వినిపించారు. వేటూరి రాసిన కొన్ని డబ్బింగ్ పాటల్లా ఈ పాట కృతకంగా ఉండదు. అచ్చమైన తెలుగు కవితలా ఆకట్టుకుంటుంది. అంతగా ఎవరికీ తెలియని ఈ పాట గురించి తెలపడం ఈ వ్యాసం ఉద్దేశ్యం.
“సినిమా పాటల్లో సాహిత్యమా? నో నో, అలా జరగడానికి వీల్లేదు!” అని నమ్మే వారిలో మీరూ ఒకరు అయితే ఈ వ్యాసం మీకు నచ్చదు! “సినిమా పాట విని సాహిత్యాన్ని నేను అర్థంచేసుకోలేనా, మళ్ళీ నీ బోడి విశ్లేషణ ఎందుకు?” అని మీరు అనుకుంటే, “కంగ్రాట్స్! మీరు ఈ వ్యాసం చదవక్కరలేదు!”. ఈ రెండూ కాని వారైతే ఈ వ్యాసం మీకు ఉపయోగపడొచ్చు. చదివి చూడండి!
తమిళ పాట అర్థాన్నీ, పూర్వోత్తరాలని చెప్పి, ఈ వ్యాసం రాయడంలో ఎంతో సహకరించిన మిత్రులు “అవినేని భాస్కర్” గారికి ప్రత్యేక కృతజ్ఞతలు.
నిత్యం ఏకాంత క్షణమే అడిగాయుద్ధం లేనట్టి లోకం అడిగారక్తతరంగ ప్రవాహం అడిగాఉదయం లాంటి హృదయం అడిగాఅనుబంధాలకు ఆయుస్సడిగాఆనందాశ్రులకు ఆశ్శీస్సడిగామదినొప్పించని మాటను అడిగాఎదమెప్పించే యవ్వనమడిగా
నేను:
దీనికి ఫిలసాఫికల్ గా అర్థం చెప్పుకోవచ్చు కానీ, చెప్పి మీకు బోర్ కొట్టించను. “శబ్దం లేని ఏకాంతం అడిగా” అన్నది తమిళ భావం. అది తెలుగులో ఇలా అయ్యింది అని మాత్రం అంటాను.
మీరు:
“సరే! తర్వాత లైన్లు చూద్దాం. “రక్త తరంగ ప్రవాహం అడిగా” అంటాడేంటయ్యా కవి? యుద్ధం వద్దంటూ వెంటనే “రక్తమే కెరటాలుగా గల ప్రవాహం అడిగాను” అనడం ఏంటి? సినిమా హీరో ఏమన్నా అపరిచితుడు టైపు స్ప్లిట్ పర్సనాలిటీ కేసా?
నేను:
“ఉరకలేసే రక్తం కావాలి” అన్న తమిళ భావం తెలుగులో కొంచెం కవిత్వం ఎక్కువై ఇలా అయ్యింది!
మీరు:
ఈ పాట సాహిత్యం గొప్పగా ఉందన్నావ్, ఇదేనా? మొదట్లోనే ఇన్ని అపార్థాలు ఉంటే ఇక కాపురం ఎలా నిలుస్తుంది? సారీ..ఈ గీతికా గోపురం ఎలా నిలుస్తుంది?
నేను:
ఆడవాళ్ళకు తొందరా, మగవాళ్ళకి హర్రీ ఉండకూడదన్నారు పెద్దలు. ఓపిక పట్టండి సార్, ముందుంది భావాల పండగ! “అనుబంధాలకి ఆయుష్షూ, ఆనంద భాష్పాలకి ఆశీస్సు అడిగాను” అంటూ తమిళంలో లేని భావాన్ని వేటూరి ఎంతో అద్భుతంగా పలికించారో కాస్త గమనించండి.
పిడుగులు రాల్చని మేఘం అడిగా
జ్వలించు నూరేళ్ళ పరువం అడిగా
వరించు తరించు వలపే అడిగా
ప్రాణతుల్యమౌ బంధం అడిగా
పచ్చికలో మంచు ముత్యాలడిగాపువ్వుల ఒడిలో పడకే అడిగాతనువోదార్చే ఓ కునుకడిగాతలనే నిమిరే వేళ్ళను అడిగా
ఇవి హాయిగా అర్థమౌతున్నాయ్! బావున్నాయ్. ఇంతకీ ఈ భావాలు తమిళమా, తెలుగా?
మీరు:
అవును. “తలనే నిమిరే వేళ్ళని అడిగా” అదుర్స్. వైరముత్తుకి వెయ్యండి వీరతాళ్ళు!ఇంక చాలు లేవోయ్. ఆపేద్దాం. కవిత్వం అయినా కాఫీ అయినా ఎక్కువ తాగితే ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదు!
నేను:
తప్పకుండా! మీరు భరించలేరనే సులభ వాయిదాల పద్ధతిలో నా విశ్లేషణ భాగాలుగా అందిస్తున్నాను. నా మొదటి భాగంలో భాగస్వాములయ్యినందుకు థాంక్స్. బ్రేక్ తర్వాత మళ్ళీ కలుద్దాం. అంతవరకూ చదవుతూనే ఉండండి – నవతరంగం! చదువు, చదివించు, లైఫ్ అందించు!
(ఇంకా..ఆ…ఆ ఉంది)
Filed Under: featured • lead • ఆడియో/వీడియో • వ్యాసాలు • సంగీతం-సాహిత్యం
[...] అక్టోబర్ 15, 2009 వద్ద 7:04 పూర్వాహ్నం · Filed under సంపూర్ణాలు (full songs) ఎప్పటినుంచో నేను అనుకున్నది ఒకటి ఉంది – అద్భుతం సినిమాలోని వేటూరి రాసిన “నిత్యం ఏకాంత క్షణమే” పాట గురించి చెప్పాలని. అది ఇన్నాళ్ళకి జరిగి, నేను ఇప్పుడే నవతరంగం లో part-1 పోస్ట్ చేశాను – Part 1 [...]
beautiful narration.. Very good.. Very interesting.. BTW meeku Tamil baaga vachchaa?? Veturi tenuginchina Vairamuttu paatala meeda rastunnaaru baaga..
చెన్నై IIT లో M.Tech రెండేళ్ళు చదివీ, తర్వాత చెన్నైలోనే ఒక సంవత్సరం ఉద్యోగం వెలగబెట్టినా నాకు “తమిళ్ తెరియాదు” తప్ప ముక్క తమిళం రాదు! నాకు తమిళం చాలా అందంగా అనిపిస్తుంది, నేర్చుకుని ఉంటే బాగుణ్ణు అనిపిస్తుంది…కానీ ఇలా అనిపించడంలోనే కథ ముగిసిపోయింది!
ఈ వ్యాసంలో చెప్పినట్టు “అవినేని భాస్కర్” అనే మిత్రుడు నాకు తమిళ పాట అర్థాన్ని చెప్పారు. దానిని తెలుగుతో కంపేర్ చేసి చెప్పాను, అంతే! ఇక ప్రత్యేకంగా వైరముత్తు రాసి, వేటూరి తెలుగించిన పాటల గురించి చెప్పాలని అనుకోలేదు. చక్కటి సాహిత్యం ఉండి కూడా అంతగా ఎవరికీ తెలియని పాటల గురించి చెప్పాలన్న ప్రయత్నంలో భాగంగా ఈ పాట, “దేహం తిరి” పాట గురించి వ్రాశాను.
After living with ten million Chennai-ites for years, if you haven’t learnt Tamil a bit, what is your connection with people? Did u live as an alien in Chennai?
My dear friend, I regret to say, you are one of the typical products of modern alienation curse…
I happen to be a cousin of avineni. I’m facing the same sick syndromes in all Telugu people I meet. Convey my regrets to avineni.
Naaku baaga nachina paata adi..
Meeru pettina video nenu chesinde
Gaaliki gaddi chese naatyaaniki ee song lo udvegaaniki ( E word vaadaalo teleledu) saaroopyata kanipinchi mix chesaa
Ee song ki vere video kanipinchaka nene ila kalipikottesa
మీరేనా! అయితే మీకు ప్రత్యేక వీరతాళ్ళు వెయ్యాలి. మీ వీడియో, మీరు టైపు చేసిన పాట సాహిత్యం నాకు బాగా ఉపయోగపడ్డాయ్. లిరిక్ ని వీడియోలో స్క్రోల్ అయ్యేటట్టు పెట్టడం చాలా మంచి idea. Thanks a lot.
మంచి ప్రయత్నం. నాకు కూడా ఈ పాట వినంగనే మొదటిసారే నచ్చింది.
mee efforts ke naa joharlu, veturi garu entaga madhinchi ee patalu wrasaro antaku anta meeru dhani bhavalu veliki teestunaru,good effort, ee veera tallu word vinnatu undi kani ekada nunchi vacchindi vivaristara? munduga meeku (ksm phanindra) veyyali a veera taallu.
bye
prasad.n
మీరు అభిమానానికి ధన్యుణ్ణి. వీరతాళ్ళు అన్నది పింగళి వారు మాయాబజార్ సినిమాలో సృష్టించిన పద ప్రయోగం. “అసమదీయులు, తసమదీయులు” – మీకు గుర్తు ఉండే ఉంటుంది.
எந்ந தம்மீ எப்பிடிருகேந்!!
నాకూ తమిళం రాదు.
ఫణీంద్ర!! మంచి ప్రయత్నం చేసావోయి.
ఐతే, ఇంతకముందే బాలసుబ్రహ్మణ్యం గారిది ఇంకోపాట ఉన్నట్టు గుర్తు -
మాటేరాని చిన్నదాని కళ్ళు పలికే ఊసులు అందాలన్ని పల్లవించి ఆలపించే పాటలు
ఈ పాట గురించి రాసావేమో అనుకున్నా టైటిల్ చూడంగనే…
“మాటే రాని చిన్నదాని” అద్భుతమైన పాట. ఇళయరాజా చాలా బాగా చేశారు. బహుశా బాలూ గారు నిజంగానే breathless పాడారేమో కూడా ఈ పాటకి. శంకర్ మహదేవన్ Breathless album కంటే చాలా ముందే ఈ సినిమా release అయ్యినట్టు గుర్తు.
very nice. enjoyed it
ఒక చిన్న సవరణ ఏమిటంటే.. చూడటానికి (అదేలెండి, వినటానికి) ఇది బ్రెత్ లెస్ పాట అనిపించినప్పటికిన్ని, నిజానికి వేరు వేరు ముక్కలుగా పాడి అతికించిన పాట. స్వయంగా బాలు గారే ఒక సందర్భంలో ఈ మాట చెప్పినట్లు గుర్తు. సాంకేతికంగా అంతగా అభివృద్ధి చెందని పాత రోజుల్లో అయితే అంత పాటనీ ఒకేసారి పాడవలసి వచ్చేదేమో కాని ఈ డిజిటల్ యుగంలో అంత శ్రమ అవసరం లేదు.
ఇలాంటిదే ప్రయోగం ఎస్వీ కృష్ణారెడ్డి సినిమా “మనసులో మాట” లో కూడా ప్రయత్నించారు. అయితే ‘అద్భుతం’లోని పాటలో కొంచెమైన ఒరిజినాలిటి ఉంది కానీ, ఈ ‘మనసులో మాట’ మాత్రం శంకర్ మహదేవన్ బ్రెత్ లెస్ కి మక్కికి మక్కి కాపీ. పాట ఐపోయాక వచ్చే ‘ఉఫ్’ అనే నిట్టూర్పుతో సహా…
ఇప్పటికీ మీరు ఆ పాట కూడా వినిచూస్తే పోలా అనుకుంటే…
http://www.raaga.com/channels/telugu/moviedetail.asp?mid=ఆ౦౦౦౦౦౩౧
( ఏ రాగముంది )
క్షమించాలి.. లింక్ కూడా తెనిగించబడి broken ఐపోయింది. ఇదిగో సరైన లింక్.
http://www.raaga.com/channels/telugu/moviedetail.asp?mid=A0000031
సినిమా ఎలా ఫిక్షనో ఈ breathless song కూడా ఫిక్షనే, మీరన్నట్టు. నిజంగా బాలూ గారు గుప్పతిప్పుకోకుండా పాడకపోయినా సినిమాలో అలా కనిపిస్తుంది. breathless technique చాలా apt గా వాడుకున్నారు ఇక్కడ. హీరో తన ఆవేదనని గుప్ప తిప్పుకోకుండా పాడుకుంటూ పోతుంటే మనమూ స్పందించకుండా ఉండలేం.
“ఏ రాగముంది…” అన్న పాట గురించి మీరు వ్రాసిన ఒక్క ముక్కైనా నేను ఒప్పుకోను.
ఎందుకంటే…
1. అది వేంకటేశ్వర సుప్రభాతానికి ప్రసిద్ధమైన బాణీలో సాగుతుంది. తాను “కాపీ” చేస్తున్న పాటని ఛాయామాత్రమైనా ప్రస్తావించే “నిజాయితీ గల మొద్దబ్బాయి” ఎస్.వి. కృష్ణారెడ్డి గారు ఆ పాట మొదట్లో సుప్రభాతంలోని ఒక చరణం (నిజంగా ‘బ్రెథ్లెస్’గానే) పాడించారు బాలు గారి చేత.
2. “శ్రీరంగ రంగనాథుని దివ్యరూపమే చూడరే” (మహానది) అన్న పాట బాణీకి దీనికీ పోలికలు చాలా ఉంటాయి. “ఇళయరాజా గారు, నేనూ ఇద్దరమూ కూడా సుప్రభాతం బాణీని ఆలంబనగా చేసుకునే బాణీలు కూర్చటం వలన నేను దానినే వాడుకున్నాను అనుకుంటారు కానీ కాదు.” అని ఎస్.వి. కృష్ణారెడ్డి గారు విన్నవించుకున్నారు అప్పట్లోనే.
3. అంతా ‘బ్రెథ్లెస్’గా పాడాక చివర్లో “ఉఫ్”మని ఊదెయ్యటం శంకర్ మహదేవన్ చేసిన తప్పు. “ఈ పాట ఎలా పాడాలంటే…” అని “శంకరభారణం” చిత్రంలో దాసు పాత్ర చేసిన పైత్యపు ప్రయోగంలా కాక “ఇదిగోరా నాన్నా, ఇలా పాడాలి ‘బ్రెథ్లెస్’ అంటే” అని బాలు గారు శంకర్ మహదేవన్కి చెప్పినట్టుగా ఉంటుంది ఈ పాటలోని అంత్యభాగం, అది నిజంగా అనన్యం!
4. సాహిత్యపరంగా “ఏ రాగముంది…” అన్న పాట గురువుగారు సీతారామశాస్త్రి గారు వెలయించిన “మరచిపోయిన మంచి సాహిత్య కుసుమా”లలో ఒకటిగా మిగిలిపోయింది.
నమస్కారం ఫణీంద్రగారు, (ఆ నమస్కారాన్ని మీరు మీకనుకున్నా మీలోని విద్వత్తుకనుకున్నా,లేక అన్నింటికీ కలిపేసినా నాకు ఓకె.)
చాలా బాగుంది ఈ శీర్షిక, మీలాంటి వారు తెలుగు సినీ సాహిత్యానికి చేస్తున్న సుశౄష చూశ్తుంటె ముచ్చటేస్తుంది, మీరూ, నచకి, మౌళి, ఇలా చెప్పుకుంటుపోతే ఎక్కడికి పోవాలొ అర్ధం కావట్లేదు, అందుకే దానిని పక్కన పెట్టా.నా ఈ కుళ్ళుస్యాన్ని (కుళ్ళు+హాస్యం)దయచేసి పట్టించుకోకండి.”ఓ అద్భుతమైన breathless गाना” చాలా బాగుంది టైటిల్ మరియూ కంటెంటు రెండూ అదుర్స్స్.
నమస్కారం ఫణీంద్రగారు, (ఆ నమస్కారాన్ని మీరు మీకనుకున్నా మీలోని విద్వత్తుకనుకున్నా,లేక అన్నింటికీ కలిపేసినా నాకు ఓకె.)
చాలా బాగుంది ఈ శీర్షిక, మీలాంటి వారు తెలుగు సినీ సాహిత్యానికి చేస్తున్న సుశౄష చూస్తుంటే ముచ్చటేస్తుంది, మీరూ, నచకి, మౌళి, ఇలా చెప్పుకుంటుపోతే ఎక్కడికి పోవాలొ అర్ధం కావట్లేదు, అందుకే దానిని పక్కన పెట్టా.నా ఈ కుళ్ళుస్యాన్ని (కుళ్ళు+హాస్యం)దయచేసి పట్టించుకోకండి.”ఓ అద్భుతమైన breathless गाना” చాలా బాగుంది టైటిల్ మరియూ కంటెంటు రెండూ అదుర్స్స్.ఐతే బాలుగారు పాట మొత్తం పాడినా,అతి తక్కువ పంక్తులు పాడినా, అది breathless కాకపోయినా పాటను మొదలుపెట్టిన గాయని పేరు చెప్పకపోవటం ఎందుకో సబబు కాదనిపించింది.గమనించగలరు. ఇది గాయకుల పై విశ్లేషణ కాదు కాకూడదూ ఇది కేవలం రచనా విశ్లేషణందురా…?
సతీష్ గారూ, మీ స్పందనకి ధన్యుణ్ణి. నా స్పందనని అందరితో పంచుకునే ప్రయత్నమే తప్ప, ఇందులో విద్వత్తు ఏమీ లేదు! నాకూ తెలుగులో గానీ, సాహిత్యంలో కానీ, ఆ మాటకొస్తే ఎందులోనూ పెద్ద పరిజ్ఞానం లేదు. పాటలూ కవిత్వం అంటే ఉత్సాహం, ఇష్టం ఉండడం వల్ల ఇలా రాస్తూ, నేర్చుకుంటూ ఉంటాను.
టెక్నికల్గా ఈ పాట డ్యూయటే! female singer ని (చిత్ర గారని గుర్తు) ప్రస్తావించకపోవడం నా పొరబాటే! తెలియజేసినందుకు thanks.
థ్యాంక్స్ అండీ మా CD (చిత్రగారిని మేము (తేజో కార్తిక్, నేను) అలా సంబోధించుకుంటుంటాం) పేరు ప్రస్తావించినందుకూ….ఏదొ ఆవిడ మీద అభిమానం కొద్దీ అలా వ్రాశాను.
ఈ పాట పుట్టక ముందరి పూర్వకథ తెలియదు నాకు. చెప్పినందుకు నెనర్లు.
(నిష్పూచీ: మరో సారి అంతర్జాలంలో ద్విభాషాపండితులు వేటూరి గారిని తృణీకరించినట్టు అనిపిస్తుందేమో కొందరికి… కానీ అది నిజం కాదు.) నిజం ఏమిటంటే నాకు మాత్రం వైరముత్తు గారి పాట చాలా ‘అద్భుతం’గా అనిపిస్తుంది. ఇంకా చెప్పాలంటే నేను ఆ పాటని అప్పట్లోనే (తెలుగులోకి చిత్రాన్ని/గీతాన్ని అనువదించక మునుపు) తెనిగిద్దామనుకుని నవీన్ దురైరాజ్ అనే ఒక తమిళ స్నేహితుని* సహాయంతో అర్థం చేసుకుని …ఆ సాహిత్యం మీద గౌరవంతో అంతటి శిల్పాన్ని చెడగొట్టటం ఇష్టం లేక వదిలేసాను. వేటూరి గారు చెడగొట్టారని నా ఉద్దేశం కాదు. నిజానికి ఆయన మరో అద్భుతమైన శిల్పాన్ని చెక్కారు. కానీ, నా మనసులో మాత్రం వైరముత్తు గారి శిల్పమే నిలచిపోయింది.
(* – తమిళుడైన స్నేహితుడు అని విగ్రహ వాక్యం …తమిళ స్నేహం అంటే వేరు లెండి మా మిత్రబృందంలో – అది “మెలోడ్రామా”కి మారుపేరు.
తమిళులు క్షమించాలి… నిజానికి మాది తెలుగునాడుకు శతాబ్దాల క్రితమే వలస వచ్చిన తమిళ కుటుంబమే.)
పిడకల వేట పక్కన పెడితే… ఒక బ్రెథ్లెస్ సాంగ్ (“నిర్నిశ్వాస గీతం” అందామా?) మీద పలు భాగాలుగా వ్రాస్తున్నావు కనుక, సోదరా, ఇటువంటి గీతాలన్నీ విశ్లేషించకూడదూ?
1. “మాటే రాని చిన్నదాని…” (చరణాలు మాత్రం) (ఓ పాపా, లాలీ…)
2. “ఏ రాగముంది…” (మనసులో మాట)
3. “నిన్న చెప్పినా, మొన్న చెప్పినా…” (పోతే పోనీ)
…మరిన్ని ఉండవచ్చు, వెతికితే దొరకవచ్చు. నిరాటంకంగా ఏకసూత్రంగా భావప్రవాహం అవసరమైన ఈ నిర్నిశ్వాస గీతాలకి సాహిత్యం వ్రాయటం సులువైన పని కాదని (శంకర్ మహదేవన్ పాటను శ్రమపడి తెనిగించి గురువుగారి అక్షింతలు తగిలించుకున్నాక) నా అభిప్రాయం. కనుక సాహితీవిశ్లేషణ ఆసక్తికరమై ఉంటుందని నా అభిప్రాయం కూడా.
వీలైతే మీరు తెనిగించిన శంకర్ మహదేవన్ పాటని మాతో షేర్ చెయ్యరూ? ఉత్సుకతతో ఉన్నాను. ఈ పాట తెలుగు వెర్షన్ చదవాలని. (మీకు అక్షింతలు వెయ్యంలెండి. వీలయితే అక్షతలే వేస్తాం.
)
మీ ఉత్సాహానికి సంతోషం. ఇక్కడ ఇలా దొరికిన పిడకలతో కాలక్షేపం చేస్తే పైన అంత రామాయణం వ్రాసిన నా సోదరుడు ఫణీంద్రుడు బుసలు కొడతాడు ఇంక!
మరేదైనా పద్ధతి ఉంటే చెప్పండి… చేసేద్దాం! 
నవతరంగొలో పిడకలవేట బాగుంది నచకి.. శిల్పాన్ని చెడగొట్టటం ఇష్టంలేక వదిలేశాను అన్నారు, కానీ నా అభిప్రాయం ప్రకారం మీరు ఆ శిల్పానికి మరిన్ని మెరుగులు తప్పకుండా దిద్దేవారని. “నిర్నిశ్వాస” అనే పదం వాడటం నచ్చింది. ఎంతమంది ఆంగ్లేయ పదాలను తెలుగులో చెప్పటానికి ప్రయిత్నిస్తున్నారు ఈ కాలంలో? చాలా తక్కువనే చెప్పాలి, అందులో కొంతమంది మన ఈ నవతరంగంలో కనపడటం మరింత ఆనందాన్ని కలిగిస్తుంది.
మీరన్నట్టు “మాటే రాని చిన్నదాని…” పాట విశ్లేషణ చేయాలని నేను కూడా ఫణీంద్రగారిని అడుగుతున్నాను
సాహితీశిల్పాలకు మెరుగులు దిద్దటం వేటూరి గారు, సీతారామశాస్త్రి గారు వంటి పాండితీప్రకాండులకే కానీ పాటవం లేని నాలాంటి పాటకులకు అటువంటి ఆలోచన కూడా ఉచితం కాదు. నాశనం చెయ్యకపోతే చెక్కినంత ఫలం!
(Please ignore misplaced comment at the end of the page. Moderators may please delete it.)
పిడకల వేట ఇంకొంచెం పొడిగిస్తూన్నందుకు మన్నించండి.
“నిర్నిశ్వాస గీతం” అనే పదం గురించి నా అభిప్రాయం రెండుమాటలు.
ఒకటి) బ్రెథ్లెస్ పదాన్ని ఇలా తెనిగించటం (?) గురించి.
ఇందులో ఉన్నవి సంస్కృత పదాలు. తత్సమాలా, తద్భవాలా అనే వరకు వెళ్ళకుండా ఇక్కడ ఆగిపోదాం. ఇలా కాకుండా తెలుగుపదాలని వాడి ఒక మాట తయారు చెయ్యలేమా? గుక్కతిప్పుకోని పాట, లేదా ఊపిరితిప్పుకోని పాట అంటే నామోషీయా? kitten ని తెనిగించాలంటే పిల్లిపిల్ల అనటం సుఖమా? శిశుమార్జాలం అనటం సులభమా ? ఏది పాఠకుడికి నేరుగా చేరుతుంది? మనం చాల ఆంగ్ల పదాలని ఇలా సంస్కృత పదాలతో అనువదించి తెలుగులో మాట్లాడుతున్నాం అని సంబరపడుతున్నాం కాని అది ఎంతవరకు నిజమో అని ఇంకోసారి నిదానంగా ఆలోచించాలి. మనం మాట్లాడుతోంది తెలుగులో కాదు సంస్కృతంలో అని అర్థమౌతుంది. ఇలా మనం కొంచెం అత్యుత్సాహంతో వెళ్లి “ధూమశకట గమనాగమన సూచిక” (train signal) లాంటి అనువాదాలు చేసి మళ్ళీ మనమే జోకులు వేసుకుంటూ ఉంటాం. ఇంగ్లీష్ లో సింపుల్ గా సిగ్నల్ అన్నాడు కాని “a signal which indicates the arrivals and departures of trains” అనలేదు. మరి మనం అనువదించేప్పుడు ఆ పదాన్ని కాకుండా ఆ పదార్ధం (పద + అర్ధం కాదు. వస్తువు అని నా ఉద్దేశం) చేసే పని మొత్తాన్నీ అనువదించాల్సిన పని ఏముంది? సో, నా మొదటి అభ్యంతరం సంస్కృత పదాల గురించి.
రెండు) ఈ పదాల అర్ధం గురించి. ఉచ్చ్వాసం అంటే గాలి పీల్చటం, నిశ్వాసం అంటే గాలి వదలటం. నిజానికి బ్రెథ్లెస్ సాంగ్ పాడుతున్నప్పుడు నిశ్వాసం జరుగుతూనే ఉంటుంది. ఉచ్చ్వాసం తీసుకునే అవకాశమే ఉండదు. అందుకే పాట మొదలుపెట్టే ముందే వీలైనంత నిండుగా ఊపిరి పీల్చుకుని ప్రారంభించాలి అని బాలు అంటుంటారు. ఆ రకంగా చూసినా “నిర్నిశ్వాస గీతం” అనే అనువాదం అంత సరైంది కాదేమో అని నాకు అనిపిస్తోంది.
@ నేస్తం గారు, మీ ఈ ప్రశ్నలకి జవాబు చెప్పాలని ఎంత కుతూహులంగా ఉందో, దానికంటె నచకి సమాధానం ఏమని ఇస్తారో వేచిచూడాలనే ఉత్సుకత ఇంకా ఎక్కువగా ఉంది.
మరో రెండు పిడకలు
1. సంస్కృత పదబంధ సృష్టి చేసిన వాళ్ళు నేనైనా, ఎవరైనా తెలుగు భాషాకోశానికి ద్రోహం చేయాలని కాక దోహదం చేయాలన్న తలంపుతోనే చేస్తారు. సంస్కృత పదాలే వాడాలని నేను అనలేదు. (ఇదే విషయం మీద “తెలుగుపదం” అన్న గూగుల్ కూటమిలో ఎన్నో సార్లు సిద్ధాంతాల రాద్ధాంతాలు అయ్యాయి.) సందర్భావసరాలను బట్టి “గుక్క తిప్పకుండా పాడే పాట” అని కూడా భేషుగ్గా అనవచ్చు. ఇక్కడ మరో సంగతి: సంస్కృతం, లాటిన్, మాండరిన్ వంటి కొన్ని భాషల్లో పదం పదం కలిపి సమాసంగా/ఏకపదబంధంగా తయారు చెయ్యటం సులువు. తెలుగు వంటి భాషల్లో వ్యాకరణ నియమాల దృష్ట్యా అది అన్ని వేళలా (ఎక్కడో తప్పించి) సాధ్యపడదు.
2. ఉచ్ఛ్వాస నిశ్వాసాల గురించి మీరు చెప్పినది సరైనదే. బాలు గారు చెప్పినట్టు గుండెల నిండా ఊపిరి తీసుకుని పాడటమూ సరైనదే. అంటే… ఉచ్ఛ్వాసం పాటకు ముందే అవసరం. నిశ్వాసం అన్నది పలకటం ద్వారాదానికదే జరుగుతుంది తప్పిక పూనికతో కాదు. ఇది ఆలోచించాకనే “నిర్నిశ్వాసగీత”మన్న పదనిష్పాదన చేసాను. ఓపికతో విశ్లేషించినందుకు నెనర్లు.
అన్నా,
అంతగా తెలియని పాటల్ని, తెలిసినా పూర్తిగా అర్థం కాని పాటల్ని పరిచయం చెయ్యడం నా ఉద్దేశ్యం. అందుకే ఇంకా breathless పాటలు ఇంకా ఉన్నా ఇది ఎంచుకోడం జరిగింది. గురువుగారి “ఏ రాగముంది” గురించి రాయొచ్చు గానీ అందులో కొత్తగా ఏమి చెప్పగలనా అని ఆలోచిస్తున్నా!
సాహితీశిల్పాలకు మెరుగులు దిద్దటం వేటూరి గారు, సీతారామశాస్త్రి గారు వంటి పాండితీప్రకాండులకే కానీ పాటవం లేని నాలాంటి పాటకులకు అటువంటి ఆలోచన కూడా ఉచితం కాదు. నాశనం చెయ్యకపోతే చెక్కినంత ఫలం!
Armchair connoisseurs of modern day IT are trying to bring about a decadence to Telugu similar to what happened to French after French Revolution AND Napoleon’s Republic, to Russian after Communist Revolution.
telugu nava yuga araku-panDitula chEtulalO chikkukuni chasthOndhi.
ఇదే పాటకు-నాకు సంబంధించిన… చిన్న వ్యాసం.. నాకు ఆ పాటవిన్నాక వ్రాయాలని కూర్చుని వ్రాయకపోయినా ఆసువుగా కొన్ని లైన్స్ రావటంతో ఒక కవిత తయారయ్యింది …. ఇంత చరిత్ర కలిగిన పాటని.. ఇద్దరు మహాను భావులు నడచిన బాటని అనుసరించి అనుసృజించటం అదో తెలియని ఉత్సాహాన్ని ఇచ్చింది … http://aksharaarchana.blogspot.com/2010/02/blog-post.html
మీ స్పందనలు సూచలు always welcome.
–శ్రీనివాసమౌళి