అర్ధసత్య (1983) – ఒక పరిచయం
సినిమా: అర్థసత్య
నటీనటులు: ఓంపురి,స్మితా పాటిల్, అమ్రిష్ పురి, సదాశివ్ అమ్రపుర్కర్, నసీరుద్దీన్ షా మొదలైన వారు
దర్శకత్వం: గోవింద్ నిహలాని
సమకాలీన భారతీయ సినిమాలలో అత్యంత చర్చనీయమైన, ఆర్ధికంగాకూడా సఫలమైన చిత్రాలలో గోవింద్ నిహలానీ దర్శకత్వం వహించిన ‘अर्थ् सत्य् – అర్ధసత్య’ ఒకటి . Mainstream యాంగ్రీ యంగ్ మ్యాన్ అమితాబ్ బచ్చన్ పాత్రలకి ధీటుగా అర్థవంతమైన,ఆలోచనాత్మకమైన,అత్యంత సహజమైన, సందిగ్ధభరితమైన angry young man ను ‘అనంత్ వేలాంకర్’ (ఓంపురి) పాత్రద్వారా భారతీయ తెరకు పరిచయం చేసిన సినిమాకూడా ఇదే. దేశవ్యాప్తంగా ఫిల్మి స్కూల్స్ లో ఏ సిలబస్సూ విస్మరించని చిత్రం. సినీఔత్సాహికులూ,సినీప్రేమికులూ,సినీరంగంపట్ల ఆసక్తి,అనురక్తీవున్న అందరూ ఖచ్చితంగా చూసి తీరవలసిన చిత్రం ఇది. ఎన్నో వేల పేజీల విశ్లేషణ ఇప్పటికే చేసివున్న ఈ చిత్రానికి పరిచయ వ్యాసం రాసే ధైర్యం,తెగువ,జ్ఞానం ఏవీ నాకు లేవనే ప్రఘాఢ నమ్మకంతో, ఆ చిత్ర మూల అంశాన్ని ఉటంకించే కవితను ఇక్కడ రాసి, దాని తెలుగు అనువాదాన్ని అందిస్తాను. I think this poem is the perfect introduction to such a great film. ఈ కవితను సినిమాలో ఓంపురి పాత్ర చదివేప్పుడు తన ముఖంలో పలికించే భావాలను చూసి “నటనంటే ఇది!” అని అనని వారుండరనుకుంటాను. 
चक्रव्यूह मे घुस्ने से पगलॆ
कैन्था मै और कैसा था
ए मुझे याद ही न रहॆ !
चक्रव्यूह मे घुस्ने के बाद
मेरा और चक्रव्यूह के बीच
जान लॆवा निकट्ता थी
इस्का मुझॆ पताही नहि चला !
चक्रव्यूह से बाहर निकल्ने पर
मै मुक्त हॊजाऊ भलॆही
फिर भी चक्रव्यूह की रचनामॆ
कॊई फर्क ही नही पडॆगा !
मरू या मारू
मारा जाऊ या जान से मारू
इस हा फैसला कभि नही हॊपायॆगा !
सॊयाहुवा आदमी
जब नींद से उठ्कर चल्ना शुरू करता है
तब सप्नॊं का संसार उसॆ
दुबारा दिखी नही पायेगा
उस रॊशनी मे जॊ निर्णय की रॊशनी है
क्या सबकुछ समान हॊजायॆगा?
ऎक पलडॆ मे नपुंसक्ता
दूसरॆ पलडॆ में पौरुष
और ठीक तराजू के काटॆ पर ‘अर्थ् सत्य्’
- दिलीप चित्रॆ
చక్రవ్యూహ ప్రవేశానికి మునుపు
నేనెవరో..ఎలాంటివాడినో
నాక్కొంచెమైనా జ్ఞాపకం లేదే!
చక్రవ్యూహ ప్రవేశానంతరం
నాకూ దానికీ మధ్య
ప్రాణాంతక సామీప్యం తప్ప మరేమీ లేదు
అయినా ఆ అనుభూతి స్పృహకూడా నాలో రాదే!
చక్రవ్యూహాన్ని ఛేధించాక
ముక్తుడిగా నేనే మిగిలినా…
ఈ చక్రవ్యూహ సృష్టిలో
మార్పేమైనా కలిగేనా?
చచ్చినా చంపైనా
చనిపోయినా, ప్రాణాలే తీసినా
ఈ నిర్ణయం జరిగేనా?
నిద్రనుంచీ లేచి నడిచే మనిషికి
మళ్ళీ కలల ప్రపంచం కనిపించేనా!
వెలుగులో..
తీర్పుచెప్పే క్షణాల వెలుగులో
అన్నీ సరిసమంగా తూగేనా?
ఒకత్రాసులో పుంసత్వం
మరొక త్రాసులో నపుంసకత్వం
ఈ రెంటినీ తూల్చే తూలికలో…
సరాసరిమధ్యన ‘అర్థసత్యం’
హిందీ మూలం- దిలీప్ చిత్రే
తెలుగు స్వేఛ్చానువాదం – కె.మహేష్ కుమార్
వ్యవస్థ అనే చక్రవ్యూహంలో చిక్కిన సాధారణవ్యక్తి, తన పుంసత్వానికీ పరిస్థితులు అతడిద్వారా ఆశించే నపుంసకత్వానికీ మధ్య నలిగిపోతూ, తన అస్థిత్వాన్ని త్రాసులోని అర్థసత్యలా మిగిల్చిన వైనాన్ని గురించి ఇంతకన్నా బలంగా చెప్పిన కవిత మరోటి లేదు. ఇదే కవితకి దృశ్యరూపమిచ్చిన చిత్రమే అర్థసత్య.
ఈ సినిమా అన్ని షాపుల్లోనూ దొరుకుతుంది. తప్పకచూడండి. చూసి అనుభవించండి. హైదరాబాద్ లో ఉన్నవాళ్ళతో DVD పంచుకోవడానికి నేను సర్వదాసిద్ధం.
Filed Under: featured • lead • సంగీతం-సాహిత్యం • సమీక్ష
ఇదో అధ్బుత విన్యాసం…ప్రసంస కాదు…పక్కా నిజం..అంత గొప్ప సినిమాను అంత అర్ధవంతంగా ఎలా ఓ చిన్న కవితలో చెప్పగలిగారు..గ్రేట్…
-సూర్యప్రకాష్ జోశ్యుల
సూపర్. ఈ సినిమాకి ఈ టైటిల్ ఎందుకు పెట్టారని తెలుసుకుందామని వెతుకుతూ నేను గతంలో ఒకసారి వికీ లో చదివాను ఈ కవిత. మంచి సినిమా గుర్తు చేశారు. నేనూ మన శంకర్ ఈ రోజే ఈ సినిమా చూసే ప్లానేశాం.
ఈ సినిమా రిలీజయిన రోజుల్లో నాకు హిందీ పరిజ్ఞానం(ఇధర్ ఆవో..ఉధర్ జావో లెవెల్)అంతగా లేకపోయినప్పటికీ(బహుశా విశాఖపట్నం లో చూసాననుకుంటా)చాలా బాగా నచ్చిన హిందీ సినిమాల్లో ఇదొకటి..ఆ తర్వాత కొంచం భాష వచ్చాక కొంచం ఎక్కువ సార్లు చూసిన హిందీ సినిమాల్లో ఇదొకటి..సినిమాలోని ప్రతీ పాత్రలోనూ గొవింద్ నిహలానీ పరకాయ ప్రవేశం చేసాడు ఒకవిధంగా..
ఈ సినిమా ని ఒకసారి టీవీ లో చూసిన గుర్తు చాల్రోజుల క్రితం! సినిమా గుర్తు లేదు గానీ ఇప్పుడు మీ స్వేఛ్చానువాదం చూస్తుంటే మళ్ళీ చూడాలనిపిస్తోంది.
అప్పటికే అమితాబ్‘విజయ్’బచ్చన్ పోలీసుఅధికారిగా ఒంటిచేత్తో సమాజములోని దురన్యాయాలను సంహరిస్తూ వీరవిహారం చేస్తున్నాడు,ఆ ప్రేరణతో యధావిధిగా అన్ని భారతీయభాషలలో సంస్కర్త అధికారులు(ముఖ్యంగా పోలీసు)ప్రధానపాత్రలుగా సినిమాలు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.అలాంటి వాతావరణంలో నిశ్శబ్దంగా వచ్చి సంచలనం సృష్టించి,తలమానికమైన సినిమాగా నిలబడిపోయిందీ సినిమా.
.అర్ధసత్య వచ్చి న కొన్నాళ్ళకు కాస్త అటూఇటుగా తెలుగులో వచ్చిన ఖైదీలోనైతే పోలీసులను చితగ్గొట్టి చిరంజీవి పారిపోయే సనివేశం హైలైట్ అయ్యింది.ఈ చిత్రంతో సదాశివ్ అమ్రాపుకార్ నటనాపాటవం వెలుగులోకి తెచ్చారు నిహలానీ,అలాగే ద్రోహకాల్ సినిమాతో ఆశిష్ విద్యార్ధిని కూడా .
అప్పటికి స్మితాపాటిల్ ను( పూనం పాత్రలో) నమక్ హలాల్ లో ‘ఆజర..పఠ్’ అంటూ వానపాటలో చూసిన నాకు ఇందులోఆధ్యాపకురాలి పాత్రలో చూసి బోలెడాశ్చర్యం కూడా కలిగింది.నమక్ హలాల్ నేను చూసిన తొలిస్మితాపాటిల్ సినిమా లెండి
మంచి అనువాదం మహేష్,మూల కవితను ఇవ్వటం ఇంకా బాగుంది
అభినందనలు
మహేష్ గారూ, కవిత బాగుంది ,దానికన్నా అనువాదం ఇంకా బాగుంది.మీకు మా అభినందనలు.
మహేష్ గారూ,గోవింద్ నిహలానీ మరో క్లాసిక్ ‘ద్రొహ్ కాల్’ మీద కూడా ఒక మంచి సమీక్ష మీనుండి ఆశిస్తున్నాను.
@శ్రీరామ్: ద్రోహ్ కాల్ గురించి త్వరలో రాసే ప్రయత్నం చెస్తాను. నా ఉద్దేశంలో ఆక్రోశ్,అర్థసత్య,ద్రోహ్ కాల్ ఈ మూడింటినీ ఒక trilogy గా పరిగణిస్తూ వ్యాసం రాస్తే బాగుంటుందేమో! కొంచెం ఆలోచన తేటపడ్డాక సాహసం చేస్తాను.
‘ద్రొహీ’ తెలుగులొ చూసినప్పుడు ఆఖరి సీన్ కి మనసు కలచివేస్తుంది. ఈ సినెమాతో గొవింద్ నిహలాని FAN అయ్యాను. తిరిగి ‘దేవ్’ చూసినప్పుడు అలాగే అనిపించింది. హిందు-ముస్లిం గొడవలని చాలా చక్కగా చూపించాడు. ఇందులో అమితాబ్ ఓంపురి superb! Look for reviews on these – Maheshgaru.